{"id":158,"date":"2026-05-19T16:45:12","date_gmt":"2026-05-19T13:45:12","guid":{"rendered":"https:\/\/cihankama.com\/?p=158"},"modified":"2026-05-19T16:45:12","modified_gmt":"2026-05-19T13:45:12","slug":"fatih-sultan-mehmed-han-ve-istanbul","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cihankama.com\/?p=158","title":{"rendered":"FAT\u0130H SULTAN MEHMED HAN ve \u0130STANBUL"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>30 MART 1432 de Sultan 2. Murad\u2019\u0131n bir o\u011flu d\u00fcnyaya geldi. Bir Gencin iki defa TAHTA \u00e7\u0131kmas\u0131 tarihte istisnad\u0131r. \u0130lk kez 12 ya\u015f\u0131nda tahta \u00e7\u0131kt\u0131, k\u0131sa s\u00fcre sonra indirildi; 1451\u2019de yeniden tahta ge\u00e7ip as\u0131l b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131 bu d\u00f6nemde kazand\u0131. Bu gen\u00e7 adam 1453\u2019te 21 ya\u015f\u0131nda vaktin metropol\u00fcn\u00fc ku\u015fat\u0131r ve b\u00fcy\u00fck bir zaferler fetheder. Fatih, Bat\u0131\u2019ya kar\u015f\u0131 kompleksi olmayan Do\u011fuludur. Do\u011fuludur ve ayn\u0131 zamanda Bat\u0131\u2019y\u0131 sever ve bilir. Bu \u00f6zelli\u011fi g\u00fcn\u00fcm\u00fcz y\u00f6neticilerinde dahi nadir g\u00f6r\u00fcnen bir \u00f6zelliktir.\u00a0<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><em><u><strong>G\u00d6KTEK\u0130 G\u00dcNE\u015e NASIL TEKSE D\u00dcNYADA DA TEK DEVLET, TEK D\u0130N OLMALIDIR.<\/strong><\/u><\/em><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em><u>FAT\u0130H SULTAN MEHMED HAN<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u0130stanbul\u2019un fethi ate\u015fli silahlar\u0131n, modern askeri tekniklerin uyguland\u0131\u011f\u0131 R\u00f6nesans tipi sava\u015f\u0131n da doru\u011fudur.\u00a0<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Bu ku\u015fatmada ilk defa havan topu ve hareketli top kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Do\u011fu Akdeniz\u2019de ticarete dayanan Venedik ve Cenova gibi \u0130talyan beyliklerinin de \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fc ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bu hal, uzak Okyanuslara a\u00e7\u0131lmay\u0131 gerekli k\u0131lm\u0131\u015f ve h\u0131zland\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>\u0130lk defa donanman\u0131n hafif kad\u0131rgalar\u0131 Bo\u011fazdan Hali\u00e7\u2019e karadan \u00e7ekilerek bir gecede indirildi.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>1461 y\u0131l\u0131nda Bursa Metropoliti HOVAK\u0130M Osmanl\u0131 Ermenilerinin ba\u015f\u0131na tayin edilmi\u015ftir. Millet ba\u015f\u0131 olarak, \u0130stanbul\u2019da ilke defa bir Patrik atanm\u0131\u015f ve Patrik olarak huzura tahta \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Eski \u00e7ar\u015f\u0131lar\u0131n yeni tekniklerle geli\u015ftirildi\u011fi, bu arada Kapal\u0131\u00e7ar\u015f\u0131 olu\u015fumu tamamlanm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Venedik\u2019in Bizans\u2019ta tesis etti\u011fi hakimiyeti 1453 sonras\u0131 Fatih sona erdirmi\u015ftir.\u00a0<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin olaylar\u0131n\u0131, harplerini geli\u015fimini ele alan \u00e7a\u011fda\u015f vakayinameler ar\u015fivleme ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r\u00a0<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin ilk saray protokol\u00fc tespit edilmi\u015f ve uygulanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>\u0130talyan topu\u011funun ucu Puglia eyaletinde Otoronto\u2019yu istila etmi\u015ftir.\u00a0\u00a0\u00a0<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image size-large\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1024\" height=\"819\" src=\"https:\/\/cihankama.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Goruntu-1024x819.jpeg\" alt=\"\" class=\"wp-image-159\" srcset=\"https:\/\/cihankama.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Goruntu-1024x819.jpeg 1024w, https:\/\/cihankama.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Goruntu-300x240.jpeg 300w, https:\/\/cihankama.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Goruntu-768x615.jpeg 768w, https:\/\/cihankama.com\/wp-content\/uploads\/2026\/05\/Goruntu.jpeg 1402w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>\u0130STANBUL\u2019UN FETH\u0130 ve KRONOL\u0130J\u0130S\u0130&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>6 Nisan 1453<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Fatih Sultan Mehmet\u00a0\u0130stanbul\u2019u ku\u015fatmay\u0131 ba\u015flatt\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li>Osmanl\u0131 ordusu surlar\u0131 \u00e7evreledi, toplar yerle\u015ftirildi.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;12\u201318 Nisan<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>B\u00fcy\u00fck toplarla (\u015eahi toplar\u0131) surlara yo\u011fun bombard\u0131man ba\u015flad\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li>\u0130lk ciddi Osmanl\u0131 h\u00fccumlar\u0131 denendi ancak kesin sonu\u00e7 al\u0131namad\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;20 Nisan<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Deniz sava\u015f\u0131 ya\u015fand\u0131. Bizans\u2019a yard\u0131m getiren birka\u00e7 gemi Osmanl\u0131 donanmas\u0131n\u0131 a\u015farak Hali\u00e7\u2019e girdi.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;22 Nisan<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Osmanl\u0131lar gemileri karadan y\u00fcr\u00fcterek Hali\u00e7\u2019e indirdi. Bu olay ku\u015fatman\u0131n seyrini de\u011fi\u015ftiren en kritik hamlelerden biridir.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;23\u201325 Nisan<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Hali\u00e7\u2019te Osmanl\u0131 varl\u0131\u011f\u0131 Bizans savunmas\u0131n\u0131 zay\u0131flatt\u0131. \u015eehir hem karadan hem denizden bask\u0131 alt\u0131na al\u0131nd\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;7\u201324 May\u0131s<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Aral\u0131ks\u0131z top at\u0131\u015flar\u0131 ve k\u00fc\u00e7\u00fck \u00e7apl\u0131 sald\u0131r\u0131lar s\u00fcrd\u00fc. Surlar giderek zay\u0131flad\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li>Bizans savunmas\u0131 yorulmaya ba\u015flad\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;25\u201328 May\u0131s<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Son b\u00fcy\u00fck sald\u0131r\u0131 haz\u0131rl\u0131klar\u0131 yap\u0131ld\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li>28 May\u0131s gecesi Osmanl\u0131 ordusunda dua ve haz\u0131rl\u0131k, \u015fehirde ise son savunma d\u00fczenlemeleri yap\u0131ld\u0131.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>&nbsp;29 May\u0131s 1453<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>B\u00fcy\u00fck genel h\u00fccum ba\u015flad\u0131.<\/li>\n\n\n\n<li>Ulubatl\u0131 Hasan\u00a0surlara ilk \u00e7\u0131kan askerlerden biri olarak sembolle\u015fti.<\/li>\n\n\n\n<li>II. Konstantinos\u00a0sava\u015fta \u00f6ld\u00fc.<\/li>\n\n\n\n<li>\u0130stanbul fethedildi ve\u00a0\u0130stanbul&#8217;un Fethi\u00a0ger\u00e7ekle\u015fti.<\/li>\n\n\n\n<li>Ku\u015fatma yakla\u015f\u0131k\u00a0<strong>53 g\u00fcn<\/strong>\u00a0s\u00fcrd\u00fc.<\/li>\n\n\n\n<li>Orta \u00c7a\u011f\u2019\u0131n sonu, Yeni \u00c7a\u011f\u2019\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 olarak kabul edilir.<\/li>\n\n\n\n<li>Osmanl\u0131 Devleti d\u00fcnya g\u00fcc\u00fc haline geldi.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em><u>Kronolojik olarak s\u0131ralamay\u0131 hedef, strateji ve pratik alanlar\u0131nda incelersek s\u0131ras\u0131yla;<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em><u>HEDEF;<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1) Ku\u015fatma \u00d6ncesi Konumlanma<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Hedef:\u00a0Konstantinopolis<\/li>\n\n\n\n<li>\u015eehir \u00fc\u00e7 taraftan suyla \u00e7evriliydi:\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Kuzey: Hali\u00e7<\/li>\n\n\n\n<li>Do\u011fu ve g\u00fcney: Marmara Denizi<\/li>\n\n\n\n<li>Bat\u0131: Kara surlar\u0131 (en zay\u0131f de\u011fil, en g\u00fc\u00e7l\u00fc hat)<\/li>\n<\/ul>\n<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Fatih\u2019in plan\u0131:<\/strong>&nbsp;Sadece karadan de\u011fil, denizden de tam ku\u015fatma yapmak.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>2) Bo\u011faz\u0131n Kontrol\u00fc;<\/strong>&nbsp;Fatih,&nbsp;Rumeli Hisar\u0131\u2019n\u0131 yapt\u0131rd\u0131. Ama\u00e7 Karadeniz\u2019den Bizans\u2019a gelecek yard\u0131m\u0131 kesmek.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>3) Kara Ordusunun Yerle\u015fimi;<\/strong>&nbsp;Osmanl\u0131 ordusu bat\u0131dan, yani kara surlar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne konu\u015fland\u0131. En kritik nokta Topkap\u0131 civar\u0131&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>4) Toplar\u0131n Yerle\u015ftirilmesi;<\/strong>&nbsp;Devasa \u015eahi toplar\u0131 surlar\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131na yerle\u015ftirildi. S\u00fcrekli bombard\u0131manla surlar zay\u0131flat\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>5) Hali\u00e7 Engeli;&nbsp;<\/strong>Bizans, Hali\u00e7 giri\u015fine zincir \u00e7ekmi\u015fti. Osmanl\u0131 donanmas\u0131 i\u00e7eri giremiyordu.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>6) Gemilerin Karadan Y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi<\/strong>;&nbsp;Fatih\u2019in en kritik hamlesi: Gemiler,&nbsp;Hali\u00e7\u2019e karadan indirildi. G\u00fczerg\u00e2h: Bo\u011faz \u2192 karadan \u2192 Hali\u00e7<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Sonu\u00e7:<\/strong>&nbsp;Bizans iki taraftan ku\u015fat\u0131ld\u0131 (kuzey + bat\u0131)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>7) \u00c7ift Tarafl\u0131 Bask\u0131<\/strong>;&nbsp;Bat\u0131dan: Top\u00e7u ve kara ordusu<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>8) Son B\u00fcy\u00fck H\u00fccum (29 May\u0131s 1453)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Gece boyunca h\u00fccumlar \u00fcst \u00fcste geldi:\n<ol start=\"1\" class=\"wp-block-list\">\n<li>Azaplar (ilk sald\u0131r\u0131)<\/li>\n\n\n\n<li>Anadolu askerleri<\/li>\n\n\n\n<li>Yeni\u00e7eriler (son darbe)<\/li>\n<\/ol>\n<\/li>\n\n\n\n<li>Osmanl\u0131lar surlarda gedik a\u00e7t\u0131 ve i\u00e7eri girdi.<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em><u>STRATEJ\u0130;<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1) \u201c\u00c7evreleme + \u0130zolasyon\u201d Stratejisi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih\u2019in ilk hedefi \u015fuydu:&nbsp;<strong>\u015eehri fethetmekten \u00f6nce onu d\u00fcnyadan koparmak.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>\u0130stanbul\u00a0d\u0131\u015f ba\u011flant\u0131lar\u0131 kesildi<\/li>\n\n\n\n<li>Rumeli Hisar\u0131\u00a0ile Karadeniz hatt\u0131 kapat\u0131ld\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Bizans\u2019\u0131n yard\u0131m \u00e7a\u011f\u0131rabilece\u011fi t\u00fcm lojistik damarlar kurutuldu<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu, klasik \u201cku\u015fatma\u201d de\u011fil,&nbsp;<strong>stratejik izolasyon (strategic strangulation)<\/strong>&nbsp;\u00f6rne\u011fidir. \u015eehir sava\u015fmadan \u00f6nce \u201cnefessiz b\u0131rak\u0131l\u0131r\u201d<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>2) \u00c7ok Katmanl\u0131 Ku\u015fatma (Multi-layer Siege)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih tek halka de\u011fil,&nbsp;<strong>\u00e7ok katmanl\u0131 bir bask\u0131 sistemi kurdu:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>D\u0131\u015f halka: Kara ordusu (top\u00e7u + piyade)<\/li>\n\n\n\n<li>Orta halka: Donanma<\/li>\n\n\n\n<li>\u0130\u00e7 halka: Hali\u00e7\u2019e s\u0131zma plan\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu sistem Bizans\u2019\u0131n savunmas\u0131n\u0131 \u201ctek cephe\u201d olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131p&nbsp;<strong>ayn\u0131 anda \u00fc\u00e7 farkl\u0131 krizle u\u011fra\u015fmaya zorlad\u0131<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>3) Teknolojik \u00dcst\u00fcnl\u00fck (A\u011f\u0131r Top\u00e7u Devrimi)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih\u2019in en b\u00fcy\u00fck fark\u0131: Bu, Orta \u00c7a\u011f sur sava\u015f\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftiren bir k\u0131r\u0131lmad\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>\u015eahi toplar\u0131 gibi b\u00fcy\u00fck ku\u015fatma silahlar\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>S\u00fcrekli ve ritmik sur d\u00f6vmesi<\/li>\n\n\n\n<li>Kale = g\u00fcvenli yap\u0131 de\u011fil<\/li>\n\n\n\n<li>Kale = zamanla eriyen savunma sistemi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih burada \u201czaman\u0131 silah olarak\u201d kullanm\u0131\u015ft\u0131r:&nbsp;<strong>Ne kadar uzun ku\u015fatma \u2192 o kadar \u00e7ok y\u0131pratma<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>4) Beklenmeyen Hareket: Gemilerin Karadan Y\u00fcr\u00fct\u00fclmesi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Donanma Bo\u011faz\u2019dan Hali\u00e7\u2019e sokulamad\u0131. Fatih, gemileri karadan ta\u015f\u0131tt\u0131 Analiz: Bu hamle \u00fc\u00e7 \u015fey yapt\u0131:<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<ol start=\"1\" class=\"wp-block-list\">\n<li>D\u00fc\u015fman\u0131n zihinsel modelini k\u0131rd\u0131 (deniz = g\u00fcvenli alan art\u0131k de\u011fil)<\/li>\n\n\n\n<li>Savunma hatt\u0131n\u0131 ters \u00e7evirdi (Bizans kuzeyi de savunmak zorunda kald\u0131)<\/li>\n\n\n\n<li>Ku\u015fatmay\u0131 \u201csimetrik\u201d olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131p \u201c\u00e7ift cepheli kaosa\u201d \u00e7evirdi<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu, klasik anlamda&nbsp;<strong>operasyonel s\u00fcrpriz (operational shock)<\/strong>&nbsp;\u00f6rne\u011fidir.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>5) Psikolojik Sava\u015f (Moral Warfare)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih sadece duvarlar\u0131 de\u011fil, morali hedef ald\u0131:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>S\u00fcrekli bombard\u0131man<\/li>\n\n\n\n<li>Ard\u0131\u015f\u0131k gece-g\u00fcnd\u00fcz sald\u0131r\u0131lar\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Umut k\u0131rma stratejisi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Ama\u00e7: d\u00fc\u015fman\u0131 yenmek de\u011fil,&nbsp;<strong>direnme iradesini \u00e7\u00f6zmek<\/strong>. Bu y\u00fczden sald\u0131r\u0131lar bazen kazanmak i\u00e7in de\u011fil, \u201cy\u0131pratmak i\u00e7in\u201d yap\u0131ld\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>6) Dalga Sald\u0131r\u0131 Sistemi (Echelons of Attack)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Son h\u00fccumda:<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"1\" class=\"wp-block-list\">\n<li>Azaplar \u2192 y\u0131pratma ve dikkat da\u011f\u0131tma<\/li>\n\n\n\n<li>Anadolu birlikleri \u2192 surlar\u0131 test etme<\/li>\n\n\n\n<li>Yeni\u00e7eriler \u2192 k\u0131r\u0131lma noktas\u0131<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu bir \u201ctek sald\u0131r\u0131\u201d de\u011fil,&nbsp;<strong>katmanl\u0131 penetrasyon (layered breakthrough)<\/strong>&nbsp;sistemidir. Her dalga: Savunmay\u0131 t\u00fcketir, Sonraki dalgay\u0131 daha etkili hale getirir<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>7) Komuta Esnekli\u011fi (Adaptive Command)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih\u2019in en \u00f6nemli \u00f6zelli\u011fi:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Plan\u0131 sabit de\u011fil, \u201ccanl\u0131 sistem\u201d gibiydi<\/li>\n\n\n\n<li>Duruma g\u00f6re sald\u0131r\u0131 y\u00f6n\u00fc de\u011fi\u015ftirildi<\/li>\n\n\n\n<li>Hatalar h\u0131zla telafi edildi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu, modern asker\u00ee teoride \u201ckomuta esnekli\u011fi\u201d (adaptive command) olarak ge\u00e7er.<br>Yani:&nbsp;<strong>plan de\u011fil s\u00fcre\u00e7 y\u00f6netimi<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>B\u00fcy\u00fck Sonu\u00e7 (Stratejik \u00d6zet)&nbsp;<\/strong>Fatih\u2019in ba\u015far\u0131s\u0131 3 ana s\u00fctuna dayan\u0131r:<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"1\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u0130zolasyon<\/strong>\u00a0\u2192 \u015fehri yaln\u0131zla\u015ft\u0131rmak<\/li>\n\n\n\n<li><strong>\u00c7ok cepheli bask\u0131<\/strong>\u00a0\u2192 savunmay\u0131 par\u00e7alamak<\/li>\n\n\n\n<li><strong>Teknoloji + s\u00fcrpriz + moral k\u0131rma<\/strong>\u00a0\u2192 sistemi \u00e7\u00f6kmeye zorlamak<\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em><u>Fatih Sultan Mehmet\u2019i bug\u00fcn\u00fcn asker\u00ee teorisiyle okumaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rsak, onu tek bir NATO doktrinine yerle\u015ftirmek zor. \u00c7\u00fcnk\u00fc yapt\u0131\u011f\u0131 \u015fey, asl\u0131nda birka\u00e7 modern konseptin&nbsp;erken bir sentezi&nbsp;gibi. Yine de en \u00e7ok hangi yakla\u015f\u0131mlara benzedi\u011fini net \u015fekilde e\u015fle\u015ftirebiliriz:<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>1) \u201cJoint Operations\u201d (M\u00fc\u015fterek Harek\u00e2t)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">NATO\u2019nun temel prensiplerinden biri: kara, deniz, hava unsurlar\u0131n\u0131n&nbsp;<strong>tek plan i\u00e7inde entegre kullan\u0131lmas\u0131<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih ne yapt\u0131?<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Kara ordusu \u2192 surlara bask\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Donanma \u2192 deniz kontrol\u00fc<\/li>\n\n\n\n<li>Hali\u00e7 operasyonu \u2192 beklenmeyen cephe<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu, modern anlamda&nbsp;<strong>joint warfare (m\u00fc\u015fterek sava\u015f)<\/strong>&nbsp;modeline \u00e7ok benzer. Fatih, kuvvetleri ayr\u0131 ayr\u0131 de\u011fil,&nbsp;<strong>birbirini tamamlayan sistemler<\/strong>&nbsp;olarak kulland\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>2) \u201cOperational Maneuver Warfare\u201d (Operatif Manevra Sava\u015f\u0131)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu doktrin, d\u00fc\u015fman\u0131n g\u00fc\u00e7l\u00fc oldu\u011fu yere de\u011fil,&nbsp;<strong>zay\u0131f ve beklemedi\u011fi noktaya vurmay\u0131<\/strong>&nbsp;savunur.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih ne yapt\u0131?<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Kara surlar\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc \u2192 do\u011frudan k\u0131rmak zor<\/li>\n\n\n\n<li>Hali\u00e7 zay\u0131f noktaya d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc<\/li>\n\n\n\n<li>Gemiler karadan y\u00fcr\u00fct\u00fclerek savunma bypass edildi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu, klasik cephe sava\u015f\u0131 de\u011fil,&nbsp;<strong>sistemin etraf\u0131ndan dola\u015farak \u00e7\u00f6kertme<\/strong>&nbsp;yakla\u015f\u0131m\u0131d\u0131r.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>3) \u201cShock and Awe\u201d (\u015eok ve Deh\u015fet Doktrini)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Modern ABD\/NATO yakla\u015f\u0131m\u0131:<br><strong>H\u0131zl\u0131, yo\u011fun ve psikolojik olarak y\u0131k\u0131c\u0131 g\u00fc\u00e7 kullan\u0131m\u0131<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>NATO\u2019da klasik ku\u015fatma az g\u00f6r\u00fcl\u00fcr ama modern sava\u015fta \u015fu vard\u0131r:<\/strong><\/td><td><strong>Fatih ne yapt\u0131?<\/strong><\/td><\/tr><tr><td>Ekonomik \/ lojistik ku\u015fatma<\/td><td>Dev toplarla s\u00fcrekli bombard\u0131man<\/td><\/tr><tr><td>Uzun s\u00fcreli y\u0131pratma<\/td><td>Ani ve beklenmedik hamleler&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td><\/td><td>S\u00fcrekli sald\u0131r\u0131 bask\u0131s\u0131<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Ama\u00e7 sadece fiziksel y\u0131k\u0131m de\u011fil,&nbsp;<strong>\u201cDirenmenin anlams\u0131z oldu\u011funu hissettirmek\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>4) \u201cSiege + Attrition Hybrid\u201d (Ku\u015fatma + Y\u0131pratma)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih ne yapt\u0131?<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Rumeli Hisar\u0131\u00a0ile ikmal yollar\u0131n\u0131 kesti<\/li>\n\n\n\n<li>\u015eehri d\u0131\u015f d\u00fcnyadan izole etti<\/li>\n\n\n\n<li>Zaman\u0131 lehine kulland\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu, modern \u201cattrition + isolation warfare\u201d\u0131n erken \u00f6rne\u011fi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>5) \u201cMulti-domain Pressure\u201d (\u00c7ok Alanl\u0131 Bask\u0131)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Modern NATO konsepti: D\u00fc\u015fmana ayn\u0131 anda farkl\u0131 alanlardan y\u00fcklenmek:<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Modern NATO konsepti:<\/strong><\/td><td><strong>Fatih ne yapt\u0131?<\/strong><\/td><\/tr><tr><td>D\u00fc\u015fmana ayn\u0131 anda farkl\u0131 alanlardan y\u00fcklenmek:<\/td><td>&nbsp;<\/td><\/tr><tr><td>Kara<\/td><td>Kara surlar\u0131 \u2192 top\u00e7u bask\u0131s\u0131<\/td><\/tr><tr><td>Deniz<\/td><td>Deniz \u2192 donanma<\/td><\/tr><tr><td>Siber (modern d\u00f6nemde)<\/td><td>Hali\u00e7 \u2192 yeni cephe<\/td><\/tr><tr><td>Psikolojik<\/td><td>Moral \u2192 s\u00fcrekli y\u0131pratma<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bizans tek bir sava\u015f de\u011fil,&nbsp;<strong>e\u015f zamanl\u0131 krizler sistemiyle<\/strong>&nbsp;kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>6) \u201cMission Command\u201d (G\u00f6rev Odakl\u0131 Komuta)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-table\"><table class=\"has-fixed-layout\"><tbody><tr><td><strong>Modern NATO\u2019da komutanlar:<\/strong><\/td><td><strong>Fatih ne yapt\u0131?<\/strong><\/td><\/tr><tr><td>Alt birliklere esneklik verir<\/td><td>Plan\u0131 kat\u0131 tutmad\u0131<\/td><\/tr><tr><td>Sahada inisiyatif kullan\u0131l\u0131r<\/td><td>Geli\u015fmelere g\u00f6re y\u00f6n de\u011fi\u015ftirdi<\/td><\/tr><tr><td>&nbsp;<\/td><td>Komutanlar\u0131na esneklik sa\u011flad\u0131<\/td><\/tr><\/tbody><\/table><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Analiz: Bu, \u201cher \u015fey merkezden y\u00f6netilir\u201d anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n tam tersi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>B\u00fcy\u00fck Sonu\u00e7 (Net E\u015fle\u015ftirme)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">E\u011fer \u00f6zetlersek, Fatih modern bir general olsayd\u0131 en \u00e7ok \u015fu \u00f6\u011fretilerin birle\u015fimi olurdu:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>Joint Operations (M\u00fc\u015fterek harek\u00e2t)<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Operational Maneuver Warfare<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Shock and Awe<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Multi-domain operations<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ama kritik fark \u015fu: Fatih bunlar\u0131 teoriden de\u011fil,&nbsp;<strong>pratik sezgiyle ve erken d\u00f6nemde uygulad\u0131<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong><em><u>Fatih Sultan Mehmet<\/u><\/em><\/strong><strong><em><u>\u2019in hayat\u0131n\u0131 sadece kronolojik de\u011fil,&nbsp;<\/u><\/em><\/strong><strong><em><u>her d\u00f6nemde nas\u0131l d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc (zihinsel stratejisini)<\/u><\/em><\/strong><strong><em><u>anlayarak okumak onu ger\u00e7ekten kavramay\u0131 sa\u011flar. Ayn\u0131 olaylara farkl\u0131 bir derinlik kazand\u0131ral\u0131m:<\/u><\/em><\/strong><\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">1) \u00c7ocukluk ve E\u011fitim (1432\u20131444)<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#x1f4cd;&nbsp;Edirne<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cBen s\u0131radan bir \u015fehzade de\u011filim.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>\u00c7ok k\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015fta a\u011f\u0131r disiplinli e\u011fitim ald\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Felsefe, matematik, tarih ve din \u00f6\u011frendi<\/li>\n\n\n\n<li>Ak\u015femseddin\u00a0gibi hocalar ona b\u00fcy\u00fck hedefler a\u015f\u0131lad\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">En kritik nokta: Bu d\u00f6nemde Fatih\u2019in zihninde \u015fu fikir olu\u015ftu:&nbsp;<strong>\u201c\u0130stanbul al\u0131nabilir ve al\u0131nmal\u0131d\u0131r.\u201d<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">2) \u0130lk Taht Deneyimi ve Travma (1444\u20131446)<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#x1f4cd;&nbsp;Varna Sava\u015f\u0131<br>&#x1f4cd;&nbsp;Bu\u00e7uktepe \u0130syan\u0131<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cG\u00fc\u00e7 sadece tahtta oturmak de\u011fildir.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>12 ya\u015f\u0131nda padi\u015fah oldu ama otorite kuramad\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Yeni\u00e7eriler ve devlet adamlar\u0131 onu ciddiye almad\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Babas\u0131\u00a0II. Murad\u00a0geri d\u00f6nd\u00fc<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu d\u00f6nem ona \u015funu \u00f6\u011fretti:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Orduyu kontrol etmeden h\u00fck\u00fcmdar olunmaz<\/li>\n\n\n\n<li>Otorite = korku + sayg\u0131 + ba\u015far\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">3) \u015eehzadelik ve Stratejik Olgunla\u015fma (1446\u20131451)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#x1f4cd;&nbsp;Manisa<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cHaz\u0131rlanmadan b\u00fcy\u00fck i\u015f yap\u0131lmaz.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Devleti uzaktan izledi<\/li>\n\n\n\n<li>Asker\u00ee, siyasi ve diplomatik sistemleri \u00f6\u011frendi<\/li>\n\n\n\n<li>\u0130stanbul fethi art\u0131k sadece hayal de\u011fil,\u00a0<strong>plan<\/strong>\u00a0haline geldi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu d\u00f6nemde d\u00fc\u015f\u00fcnce yap\u0131s\u0131 de\u011fi\u015fti:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Hayal \u2192 Strateji<\/li>\n\n\n\n<li>\u0130stek \u2192 Plan<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">4) \u0130kinci Tahta \u00c7\u0131k\u0131\u015f ve Kararl\u0131l\u0131k (1451\u20131453)<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cYa \u0130stanbul ya hi\u00e7bir \u015fey.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Tahta ge\u00e7er ge\u00e7mez tek hedef belirledi<\/li>\n\n\n\n<li>Rumeli Hisar\u0131\u00a0in\u015fa edildi<\/li>\n\n\n\n<li>Diplomasiyle d\u00fc\u015fmanlar oyaland\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Kritik zihinsel fark: Bu d\u00f6nemde Fatih art\u0131k&nbsp;<strong>\u201cRisk alan ama hesaplayan lider\u201d<\/strong>&nbsp;haline geldi.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">5) Fetih S\u00fcreci (1453)<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#x1f4cd;&nbsp;\u0130stanbul&#8217;un Fethi<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cSorun yoktur, \u00e7\u00f6z\u00fcm vard\u0131r.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Hali\u00e7 zinciri \u2192 gemileri karadan y\u00fcr\u00fctt\u00fc<\/li>\n\n\n\n<li>Surlar g\u00fc\u00e7l\u00fc \u2192 dev toplar kulland\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Direni\u015f sert \u2192 dalga sald\u0131r\u0131 yapt\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu d\u00f6nemde Fatih\u2019in zihni:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Esnek<\/li>\n\n\n\n<li>Yarat\u0131c\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>\u00c7\u00f6z\u00fcm odakl\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu y\u00fczden sadece komutan de\u011fil,&nbsp;<strong>sistem k\u0131r\u0131c\u0131<\/strong>&nbsp;oldu.<\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">6) \u0130mparatorluk Kurucusu (1453\u20131470\u2019ler)<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cFethetmek yetmez, y\u00f6netmek gerekir.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Balkanlar ve Anadolu\u2019da geni\u015fleme<\/li>\n\n\n\n<li>Trabzon&#8217;un Fethi<\/li>\n\n\n\n<li>Merkezi otorite g\u00fc\u00e7lendirildi<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zihinsel d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Sava\u015f\u00e7\u0131 \u2192 Devlet kurucu<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">7) Zirve D\u00f6nemi ve B\u00fcy\u00fck Strateji (1470\u20131481)<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cBen sadece bir padi\u015fah de\u011filim, d\u00fcnya d\u00fczeni kurucusuyum.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Otlukbeli Sava\u015f\u0131\u00a0ile do\u011fu tehdidi yok edildi<\/li>\n\n\n\n<li>Kendini \u201cRoma \u0130mparatoru\u201d olarak g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu d\u00f6nemde vizyonu:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>B\u00f6lgesel de\u011fil\u00a0<strong>k\u00fcresel g\u00fc\u00e7<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">8) Son Sefer ve \u00d6l\u00fcm (1481)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">&#x1f4cd;&nbsp;Gebze&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;<strong>Zihinsel durum:<\/strong>&nbsp;\u201cSefer bitmez.\u201d<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\">\n<li>Yeni bir sefere \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131<\/li>\n\n\n\n<li>Hedefi h\u00e2l\u00e2 geni\u015flemekti<\/li>\n<\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">\u00d6l\u00fcm\u00fcne kadar zihni:&nbsp;<strong>S\u00fcrekli hareket ve fetih<\/strong><\/p>\n\n\n\n<h1 class=\"wp-block-heading\">SON ANAL\u0130Z (Zihinsel Evrim)<\/h1>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih\u2019in zihni 4 a\u015famada de\u011fi\u015fti:<\/p>\n\n\n\n<ol start=\"1\" class=\"wp-block-list\">\n<li><strong>\u0130nan\u00e7 (\u00e7ocukluk)<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Ger\u00e7ekle y\u00fczle\u015fme (ilk taht)<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Strateji kurma (Manisa)<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Sistem kurma (fetih sonras\u0131)<\/strong><\/li>\n<\/ol>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\">En kritik fark<\/h2>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Fatih\u2019i di\u011fer komutanlardan ay\u0131ran \u015fey:<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sadece sava\u015f kazanmas\u0131 de\u011fil&nbsp;<strong>Her a\u015famada kendini yenilemesi ve geli\u015ftirmesi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>30 MART 1432 de Sultan 2. Murad\u2019\u0131n bir o\u011flu d\u00fcnyaya geldi. Bir Gencin iki defa TAHTA \u00e7\u0131kmas\u0131 tarihte istisnad\u0131r. \u0130lk kez 12 ya\u015f\u0131nda tahta \u00e7\u0131kt\u0131, k\u0131sa s\u00fcre sonra indirildi; 1451\u2019de yeniden tahta ge\u00e7ip as\u0131l b\u00fcy\u00fck ba\u015far\u0131lar\u0131n\u0131 bu d\u00f6nemde kazand\u0131. Bu gen\u00e7 adam 1453\u2019te 21 ya\u015f\u0131nda vaktin metropol\u00fcn\u00fc ku\u015fat\u0131r ve b\u00fcy\u00fck bir zaferler fetheder. Fatih, Bat\u0131\u2019ya<a href=\"https:\/\/cihankama.com\/?p=158\"> &#8230;read more.<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11,1],"tags":[],"class_list":["post-158","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-tarih","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/158","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=158"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/158\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":160,"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/158\/revisions\/160"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=158"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=158"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cihankama.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=158"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}